Publish : 05/01/2561


HIGHLIGHTS:

  • เราเป็นมิตรแบบไหน
  • วิธีสมานมิตร

บทคัดย่อ

    คนปอกลอก ท่านพึงทราบว่าไม่ใช่มิตร เป็นแต่คนเทียมมิตรโดยสถาน 4 คือ

  1. เป็นคนคิดเอาแต่ได้ฝ่ายเดียว
  2. เสียให้น้อยคิดเอาให้ได้มาก
  3. ไม่รับทำกิจของเพื่อนในคราวมีภัย
  4. คบเพื่อนเพราะเห็นแก่ประโยชน์ของตัว

 

    คนดีแต่พูด ท่านพึงทราบว่าไม่ใช่มิตร เป็นแต่คนเทียมมิตรโดยสถาน 4 คือ

  1. เก็บเอาของล่วงแล้วมาปราศรัย
  2. อ้างเอาของที่ยังไม่มาถึงมาปราศรัย
  3. สงเคราะห์ด้วยสิ่งหาประโยชน์มิได้
  4. เมื่อกิจเกิดขึ้นแสดงความขัดข้อง [ออกปากพึ่งมิได้]

 

    คนหัวประจบ ท่านพึงทราบว่าไม่ใช่มิตร เป็นแต่คนเทียมมิตรโดยสถาน 4 คือ

  1. ตามใจเพื่อนให้ทำความชั่ว [จะทำชั่วก็คล้อยตาม]
  2. ตามใจเพื่อนให้ทำความดี [จะทำดีก็คล้อยตาม]
  3. ต่อหน้าสรรเสริญ
  4. ลับหลังนินทา

 

    คนชักชวนในทางฉิบหาย ท่านพึงทราบว่าไม่ใช่มิตร เป็นแต่คนเทียมมิตรโดยสถาน 4 คือ

  1. ชักชวนให้ดื่มน้ำเมา คือ สุราและเมรัย อันเป็นที่ตั้งแห่งความประมาท
  2. ชักชวนให้เที่ยวตามตรอกต่างๆ ในเวลากลางคืน
  3. ชักชวนให้เที่ยวดูการมหรสพ
  4. ชักชวนให้เล่นการพนันอันเป็นที่ตั้งแห่งความประมาท

 

บัณฑิตรู้แจ้งมิตร 4 จำพวกเหล่านี้ คือ มิตรปอกลอก ๑ มิตรดีแต่พูด ๑ มิตรหัวประจบ ๑ มิตรชักชวนในทางฉิบหาย ๑ ว่าไม่ใช่มิตรแท้ ดังนี้แล้ว พึงเว้นเสียให้ห่างไกล เหมือนคนเดินทางเว้นทางที่มีภัย ฉะนั้น ฯ (11/191 ฑี.ปา.)

 

    มิตรมีอุปการะ ท่านพึงทราบว่าเป็นมิตรแท้โดยสถาน 4 คือ

  1. รักษาเพื่อนผู้ประมาทแล้ว
  2. รักษาทรัพย์สมบัติของเพื่อนผู้ประมาทแล้ว
  3. เมื่อมีภัยเป็นที่พึ่งพำนักได้
  4. เมื่อกิจที่จำต้องทำเกิดขึ้นเพิ่มทรัพย์ให้สองเท่า [เมื่อมีธุระช่วยออกทรัพย์ให้เกินกว่าที่ออกปาก]

 

    มิตรร่วมสุขร่วมทุกข์ ท่านพึงทราบว่าเป็นมิตรแท้โดยสถาน 4 คือ

  1. บอกความลับ [ของตน] แก่เพื่อน
  2. ปิดความลับของเพื่อน
  3. ไม่ละทิ้งในเหตุอันตราย
  4. แม้ชีวิตก็อาจสละเพื่อประโยชน์แก่เพื่อนได้

 

    มิตรแนะประโยชน์ ท่านพึงทราบว่าเป็นมิตรแท้โดยสถาน 4 คือ

  1. ห้ามจากความชั่ว
  2. ให้ตั้งอยู่ในความดี
  3. ให้ได้ฟังสิ่งที่ยังไม่เคยฟัง
  4. บอกทางสวรรค์ให้

 

    มิตรมีความรักใคร่ ท่านพึงทราบว่าเป็นมิตรแท้โดยสถาน 4 คือ

  1. ไม่ยินดีด้วยความเสื่อมของเพื่อน
  2. ยินดีด้วยความเจริญของเพื่อน
  3. ห้ามคนที่กล่าวโทษเพื่อน
  4. สรรเสริญคนที่สรรเสริญเพื่อน

เรามีคุณสมบัติของคนที่เป็นมิตรดีหรือไม่ พยายามเสริมสร้างคุณธรรมของคนที่เป็นมิตรดี เป็นเพื่อนแท้ได้ พยายามกำจัดสิ่งที่ไม่ดีในตัวตนของเราออกไป พยายามารักษาเพื่อนที่ดีเอาไว้ จะสามารถทำให้การประพฤติพรหมจรรย์ของเราก้าวหน้าได้ ดีขึ้นได้ พระพุทธเจ้าบอกว่า “ก็จะเป็นทิศที่ไม่มีภัย เป็นทิศเกษม”

พระสูตร / เรื่องที่เกี่ยวข้อง

สมานมิตร
Tagged on: